Sinds juli 2024 mogen supermarkten geen tabak meer verkopen. Daardoor verdween in één dag meer dan de helft van de Nederlandse tabaksverkooppunten. De maatregel moet bijdragen aan een “rookvrije generatie” in 2040, maar niet iedereen is overtuigd van het effect. De tabaksbranche spreekt van een “contraproductief effect”, terwijl gezondheidsorganisaties het verbod juist een belangrijke stap noemen.
Bij de aankondiging vreesde de detailhandel grote omzetverliezen, vooral voor kleine supermarkten. Die zorgen bleken deels terecht: tussen 2024 en 2025 sloten 175 supermarkten hun deuren. Tegelijkertijd openden ondernemers nieuwe winkels, zoals aparte tabakszaken náást supermarkten. Volgens supermarktkenner Erik Hemmes weten rokers “wel waar ze naartoe moeten”, bijvoorbeeld naar tankstations of speciaalzaken.
Volgens de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten stoppen klanten niet met roken, maar wijken ze uit naar andere verkooppunten, het buitenland of het illegale circuit. Directeur Jan Hein Sträter stelt dat tabak hierdoor juist makkelijker verkrijgbaar is. Hij ziet een sterke toename van illegale verkoop via koeriers en noemt dat “een informeel distributienetwerk”.
De overheid wil meer grip krijgen op de verkoop en voert per 1 juli een registratieplicht in voor alle tabaksverkooppunten. Ondertussen blijkt uit onderzoek dat het aandeel buitenlandse en illegale sigaretten sterk is toegenomen. Daartegenover staan volgens Hemmes ook positieve ontwikkelingen: supermarkten richten zich meer op gezondere producten.
Supermarkten steunen het doel van een rookvrije generatie, maar vinden dat het verbod geen “gelijk speelveld” creëert zolang tabak elders nog wel wordt verkocht. Gezondheidsorganisaties reageren juist positief. “Het verkoopverbod in supermarkten is een hele belangrijke stap geweest,” zeggen zij, omdat tabak minder zichtbaar wordt en roken, vooral voor jongeren, minder vanzelfsprekend.
Lees het hele artikel verder op trouw.nl
Nog niet iedereen kan wennen aan verkoopverbod op tabak in supermarkten: ‘Geen gelijk speelveld’
